Dramat lodowców Nowej Zelandii

Panorama Alp Południowych, Nowa Zelandia. Najwyższy szczyt Alp Południowych, Nowa Zelandia,  Góra Cooka, 3 754 m n.p.m. Fot. Dynabee/Wikipedia

Góra Cooka, 3 754 m n.p.m., najwyższy szczyt Alp Południowych, Nowa Zelandia. Fot. Dynabee/Wikipedia

W ciągu ostatnich ok. 120 lat zniknęło ok. 80% objętości lodu lodowcowego w Alpach Południowych. Wskazują na to badania nowozelandzkiego National Institute of Water and Atmospheric Research (NIWA).

Alpy Południowe to wysokie góry leżące na Wyspie Południowej w Nowej Zelandii. Przypominają europejskie Alpy m.in. swoim położeniem w średnich szerokościach geograficznych (41-46°S), oceanicznym klimatem z wysokimi opadami i silnym zlodowaceniem przekraczającym 1 000 km2. Największym lodowcem Alp Południowych jest lodowiec Tasmana (Tasman Glacier) o długości ponad 25 km i powierzchni ok. 100 km2.

Monitoring lokalnych lodowców został zapoczątkowany przez Trevora Chinn’a w 1977 roku, a do dziś kontynuuje go NIWA. System oparty jest o lotnicze pomiary wysokości zalegania śniegu na lodowcach pod koniec każdego roku glacjologicznego. Ta jedna liczba umożliwia oszacowanie rocznego bilansu masy każdego z 50 lodowców wskaźnikowych, a tym samym przybliżonych zmian ich objętości.

Monitoring lodowców Nowej Zelandii z powietrza - doskonale widoczna linia śniegu pod koniec roku glacjologicznego. Fot. T. Chinn

Monitoring lodowców Nowej Zelandii z powietrza – doskonale widoczna linia śniegu pod koniec roku glacjologicznego. Fot. T. Chinn

Oszacowano, że w 1890 roku góry i doliny Nowej Zelandii pokrywał lód o objętości 170 km3. Dla 1977 roku NIWA oceniła objętość lodowców na 54,5 km3, która do dzisiaj spadła do zaledwie 36,1 km3 (ekwiwalentu wody). Liczby te oznaczają ok. 80% spadek licząc od końca XIX wieku i o 34% licząc od 1977 roku. Negatywne zmiany są szczególnie dramatyczne w ostatnich 15 latach.

Zmiany objętości lodowców Alp Południowych.

Zmiany objętości lodowców Alp Południowych. Za:  J.Salinger, B. Fitzharris, T. Chinn.

Wyniki wskazują także, że małe i średnie lodowce w Alpach Południowych skutecznie dostosowują się do zmian klimatycznych. Szybko reagują na międzyroczną zmienność pogody i skurczyły się już na tyle, że są we względnej równowadze z obecnym klimatem. W przeciwieństwie do nich, 12 największych badanych lodowców radzi sobie znacznie gorzej. Ich reakcja na zmiany klimatu jest znacznie opóźniona i może trwać kilkadziesiąt lat. Aż do lat 70. polegała raczej na stopniowym obniżaniu powierzchni poprzez wzmożone topnienie. Później jednak rozpoczął się okres szybkiej recesji i utraty objętości, który trwa do dziś. Zanik dużych lodowców wspomagany jest nie tylko przez topnienie ich powierzchni, ale też i cielenie, czyli odłamywanie brył lodu do jezior, które uformowały się niedawno na ich przedpolach.

Proglacjalne Jezioro Tasmana, zasilane przez wody topniejącego lodowca Tasmana. Fot. T. Chinn

Proglacjalne Jezioro Tasmana, zasilane przez wody topniejącego lodowca Tasmana. Wbrew pozorom lodowiec dochodzi do samego jeziora, lecz w swojej dolnej części przykryty jest warstwą ciemnego materiału morenowego (gruzu skalnego). W jeziorze unoszą się odłamane bryły lodu pochodzące z cielenia. Fot. T. Chinn

Topnienie lodowców w Nowej Zelandii sterowane jest przez zmiany klimatyczne. Oparte na projekcjach zmian klimatu modele ewolucji bilansu masy lodowców jednoznacznie sugerują dalsze wytapianie lodu w tym regionie. Na podstawie ostatnich analiz szacuje się, że przy wzroście temperatury o 1,5°C do 2,5°C do końca XXI wieku, w Alpach Południowych zostanie tylko 7-12 km3 lodu lodowcowego (Radić i Hock 2010).

Zanik lodu Nowej Zelandii jest zgodny z kierunkiem zmian światowych, choć zdecydowanie szybszy. Patrząc globalnie, w latach 1961-2005 ze światowych lodowców wytopiło się ponad 9 000 km3 wody zasilającej oceany. W 2014 roku potężny międzynarodowy zespół wybitnych naukowców skupionych wokół Intergovernmental Panel on Climate Change ocenił, że topnienie lodowców podniosło poziom morza o 6-7 cm w stosunku do roku 1900 (IPCC 2014). Do końca XXI wieku wartość ta wzrośnie najprawdopodobniej o kolejne 10-20 cm, zagrażając aktywności ludzkiej i infrastrukturze we wszystkich obszarach nadmorskich świata.

Źródła:
http://theconversation.com/new-zealands-southern-alps-have-lost-a-third-of-their-ice-28916
Radić V. & Hock R. 2011. Regionally differentiated contribution of mountain glaciers and ice caps to future sea-level rise. Nature Geoscience 4, 91-94, DOI: 10.1038/NGEO1052
IPCC 2014. Intergovernmental Panel on Climate Change.  Climate Change 2014. Impacts, adaptation and vulnerability. http://www.ipcc.ch/report/ar5/wg2/
Advertisements

2 responses to “Dramat lodowców Nowej Zelandii

  1. Pingback: Significant Cuts In Greenhouse Gas Emissions Needed By 2050 To Limit Global …Big Online News | Big Online News·

  2. Pingback: Glacjologiczna fotografia miesiąca – 2015/03 | Glacjoblogia·

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s